M’bai is een heel kleine kampong op het Indonesische eiland Flores tussen Riung en Maurole ongeveer 80 kilometer het binnenland in.
Vijftien jaar geleden werden er ertsen en mineralen in de bodem van het gebied ontdekt en Amerikaanse bedrijven zijn dit gaan exploiteren. Natuurlijk zijn er ook wat nederzettingen uit de grond gestampt om de arbeiders te huisvesten. Deze wer-kers werden vooral niet vrijwillig ‘overgezet’ vanuit het te dicht bevolkte Java. Is je gezin te groot... dan zoeken we een plekje voor je op een ander eiland met een woning, een stukje land en werk.
In 1998 komt er abrupt een einde aan de regering van Soeharto en ook op het katholieke Flores breken onlusten uit. De nieuwe president Habibie is niet in staat op korte termijn de rust te herstellen en de Amerikaanse ontwikkelaars vertrek-ken hals over kop uit Indonesië en dus ook van Flores. Ze laten alleen herinneringen, half ontwikkelde dagbouw mijnen en ontredderde nederzettingen achter. Veel mensen trekken weg; een paar gezinnen blijven achter in een troosteloos, kaal en droog niemandsland. Een schrale troost: er zijn wel waterput-ten geslagen.
Tijdens onze trektocht over Flores twee jaar geleden, bleven we echte Nederlanders. Zo tegen een uur of tien was het ‘koffietijd’ en zocht de chauffeur een plek op waar we volgens hem goede ‘kopi susu tampa gula’ konden drinken. Op een dag probeerde hij ons met handen en voeten duidelijk te maken dat koffie er niet in zat vandaag, omdat er nergens op de route iets was dat op een koffiestop leek. Maar... als we het niet vervelend vonden, konden we koffie doen in de kampong waar zijn familie woonde. En dat is M’bai.
